Sommige mensen verlangen naar stilte en schrikken ervan zodra zij verschijnt. Dat is begrijpelijk. Voor een zenuwstelsel dat gewend is aan spanning kan rust vreemd voelen. Toch ligt juist daar vaak een ingang naar herstel.
Stilte is niet alleen de afwezigheid van geluid. Het is ook minder moeten, minder reageren en minder overspoeld worden. Een ruimte waarin het lichaam kan merken dat niet alles direct hoeft.
Waarom stilte helpt bij PTSS
Bij PTSS staat het alarmsysteem vaak te scherp afgesteld. Het lichaam scant voortdurend op gevaar. Minder prikkels kan dan helpen om activatie te laten zakken.
Mogelijke effecten van stilte:
- lagere spanning
- tragere ademhaling
- meer lichaamsbewustzijn
- helderder denken
- sneller herstel na drukte
Waarom stilte soms eerst moeilijk is
Veel mensen denken dat stilte direct prettig moet zijn. Dat is niet zo.
Stilte kan confronterend zijn omdat:
- gevoelens voelbaar worden
- onrust zichtbaar wordt
- afleiding wegvalt
- het lichaam ontwent van constante alertheid
Begin daarom klein en vriendelijk.
Persoonlijke ervaring met stilte
Tijdens mijn opleiding tot veranderkundige aan de Pulsar Academie werd stilte bewust ingezet in een groep. In het begin voelde dat ongemakkelijk, bijna onnatuurlijk. Niet mogen spreken riep bij mij weerstand op. ik voelde boosheid, onrust en een stroom aan gedachten die zich opdrongen zodra de afleiding wegviel.
Maar na verloop van tijd veranderde er iets. De strijd maakte langzaam plaats voor overgave. Onder de onrust bleek rust te liggen. Toen de stilte werd opgeheven, merkte ik tot mijn verrassing dat ik ernaar terugverlangde.
Die ervaring liet mij zien dat stilte niet leeg is. Stilte kan confronteren, ontregelen en tegelijk diep voeden.
Je moet gewoon even stil blijven zitten
en wachten tot het lawaai in je hoofd ophoudt. Erling Kagge uit "Stilte in tijden van lawaai"
Praktische oefeningen in verstilling
1. Vijf minuten zonder input
Geen telefoon, geen muziek, geen taak. Alleen zitten en ademen.
2. Luisteren zonder zoeken
Welke geluiden zijn er al? Wind, vogels, verkeer, ademhaling.
3. Stille wandeling
Loop langzaam zonder doel. Merk je voeten en je omgeving op.
4. Eén rustige hoek in huis
Maak een plek zonder schermen waar je regelmatig landt.
Stilte is niet hetzelfde als eenzaamheid
Eenzaamheid snijdt af. Stilte kan juist verbinden. Met jezelf, met je lichaam, met wat onder de ruis aanwezig bleef.
Brug naar natuur
Voor veel mensen wordt stilte toegankelijker buiten. In de natuur voelt stilte vaak levend in plaats van leeg.
Lees ook: De helende kracht van natuur bij PTSS
Conclusie
Stilte hoeft niet groots of perfect te zijn. Soms begint herstel met drie rustige minuten waarin niets hoeft. In die eenvoud kan iets terugkeren dat lang op afstand bleef: aanwezigheid.